Học cách lắng nghe cảm xúc ở trẻ

Khi đứa trẻ 1 tuổi ,chúng trở nên ngày càng tinh vi trong tiếp xúc xã hội. Chúng bắt đầu đọc  được ý nghĩ của người khác bằng việc theo dõi ánh mắt của những người xung quanh. Andrew Meltzoff, một giáo sư tâm lý ở Đại học Washington, nói: “Đấy là cách chúng học tập để trở từng bước học hỏi để bước vào cuộc sống của chúng ta”. Kỹ năng này không chỉ là dấu hiệu quan trọng của sự phát triển cảm xúc và xã hội của trẻ mà còn có thể là một dự đoán cho sự phát triển ngôn ngữ sau này. Theo Meltzoff, điều này giải thích vì sao ngôn ngữ phát triển chậm hơn ở những đứa trẻ mù cũng như con của các bà mẹ bị trầm cảm, những người có xu hướng ít tương tác với con cái.

Thật vậy, khi được vài tháng tuổi, trẻ sơ sinh bắt đầu phát triển khả năng quan sát xung quanh, chúng có thể dễ dàng phân biệt được những điểm khác biệt ở khuôn mặt của người này với người khác. Charles Nelson, nhà thần kinh học thuộc Đại học Minnesota đã thực hiện một thử nghiệm để chứng minh điều này bằng việc đưa cho một nhóm những đứa trẻ 6 tháng tuổi một tấm hình con tinh tinh, và để cho chúng có nhiều thời gian nhìn ngắm cho đến khi chán thì thôi. Sau đó chúng lại được đưa một tấm hình con tinh tinh khác, những đứa trẻ này vội vã vớ lấy và lại ngắm nghía say sưa. Qua những biểu hiện trên khuôn mặt chúng, Charles Nelson nhận ra rằng những trẻ nhỏ này dễ dàng nhận biết các điểm khác biệt ở con tinh tinh trên mỗi tấm hình.

Từ lâu, người ta cũng từng tin rằng trẻ dưới 9 tháng không có ý niệm về “tính liên tục của sự vật”, tức là khả năng biết được rằng, chẳng hạn, khi người mẹ rời căn phòng thì bà ấy không đi mãi mãi. Nghiên cứu mới của nhà tâm lý Su-hua Wang ở Đại học California cho thấy trẻ hiểu được điều này rất sớm, và cỡ 10 tuần tuổi. Một khả năng được phát triển toàn diện giúp liên kết với thế giới bên ngoài – và với cha mẹ của trẻ nói riêng – là đặc biệt quan trọng khi trẻ bắt đầu những nỗ lực ban đầu trong việc tập nói.

Các khảo sát gần đây của Nathan Fox ở Đại học Maryland cho thấy tính nhút nhát lúc ban đầu là do sự lèo lái của sinh học, cụ thể là khi có người lạ thì sự tăng hoạt xảy ra ở những vùng não kết hợp với lo âu và sợ hãi (thể hiện trên điện não đồ). Nhưng Fox nói rằng cách nuôi dạy con có ảnh hưởng lớn. Khi cha mẹ tỏ ra quá “bảo bọc” con cái, khi họ không khuyến khích con vượt qua “cơn nhát” lúc còn nhỏ, thì chúng sẽ có nhiều nguy cơ tiếp tục nhút nhát và lo âu hơn khi trưởng thành.

Stanley Greenspan, giáo sư lâm sàng về tâm lý và nhi khoa ở Đại học y khoa George Washington, là một trong những chuyên gia hàng đầu trong triển khai các phương tiện chẩn đoán - bao gồm một danh mục các “cột mốc” tăng trưởng tâm lý từ 3 tháng đến 18 tháng tuổi - nhằm giúp các thầy thuốc nhận diện những đứa bé có nguy cơ bị tự kỷ, gặp khó khăn về ngôn ngữ học, học tập và cả một loạt những vấn đề khác.

Các nghiên cứu cho thấy tầm quan trọng trong cảm xúc đối với sức khoẻ sau này của trẻ. Một đứa bé không đáp ứng được những “cột mốc cảm xúc” chính yếu có thể gặp khó khăn trong việc tập nói, tập đọc và học tập trong tương lai. Bằng việc đọc các phản ứng cảm xúc, các nhà y học đã bắt đầu khám phá ra cách xác định liệu một trẻ cỡ 3 tháng tuổi có mang những dấu hiệu sớm của các rối loạn tâm lý khả dĩ, bao gồm trầm cảm, lo âu, học tập kém và có lẽ cả tình trạng tự kỷ.

Lời khuyên cho cha mẹ

Các cha mẹ sẽ làm gì với thông tin mới này? Điều đầu tiên là: hãy thư giãn. Nếu con bạn có khóc lóc một chút khi bạn trả lời điện thoại, điều ấy không có nghĩa là nó sẽ bị tổn thương lâu dài. Cũng như nó sẽ không bỏ học và đi ăn trộm vì tình cờ chứng kiến cha mẹ lớn tiếng với nhau! Cuộc sống cảm xúc, học tập ngoài xã hội của một đứa trẻ bắt đầu bằng những cuộc tiếp xúc trước tiên giữa cha mẹ và con cái: lần đầu tiên trẻ nhìn thẳng vào mắt cha mẹ; một nụ cười thầm bạn dành cho trẻ và bạn cũng sẽ nhận được một nụ cười như thế. Con trẻ sẽ trò chuyện với bạn suốt ngày. Đó chính là vấn đề học cách lắng nghe.

 Trẻ nhỏ rất cần đến sự tương tác - và nhiều giao tiếp bằng mắt. Điều ấy không có nghĩa là bạn sẽ treo đầy phòng của bé những đồ chơi và hình ảnh mang tính “giáo dục”. Cuộc sống xã hội, cảm xúc và học tập của một đứa trẻ bắt đầu với những cuộc đối thoại sớm nhất giữa cha mẹ và con cái. Vấn đề là chúng ta biết lắng nghe như thế nào.

Read More

8 Giai đoạn quan trọng trong quá trình giao tiếp của trẻ

Ngay từ lúc mới lọt lòng,đứa trẻ  đã thể hiện những tín hiệu giao tiếp bẩm sinh. Những cái ngáp trong ngày đầu tiên của cuộc sống, một cái dướn lông mày, tiếng khóc... là cách bé biểu đạt cảm xúc (mệt mỏi, khó chịu, ngạc nhiên...). Bé sẽ dần dần học được nhiều thứ qua thời gian hòa nhập với xã hội, như vẫy tay chào "bye bye" chẳng hạn.

1) Cách bé có cảm xúc

Trong những năm đầu đời, bé thể hiện cảm xúc bằng cách sử dụng toàn bộ cơ thể. Khi đang tức giận, bé cong người lên, gào khóc và khua chân tay loạn xạ trên giường. Biểu hiện cảm xúc bằng ngôn ngữ cơ thể tiếp diễn đến khi bé 2 tuổi, sau đó ngôn ngữ giúp bé biểu đạt cảm xúc chính.

Không nên nhầm lẫn biểu hiện và tính khí: một số bé có vẻ náo nhiệt hơn những bé khác nhưng điều đó không có nghĩa là bé “hư” hay “nghịch” hơn những bé khác.

• Bé phản ứng khác nhau theo những người mà bé đang tương tác: nếu anh (chị) chạm vào một em bé, bé em sẽ mở rộng đôi mắt của mình, lắng nghe cẩn thận và cố gắng bắt chước các bé lớn hơn. Tuy nhiên, khi mặt đối mặt với một người lớn, bé sẽ nhìn chăm chú hoặc trả lời khi được hỏi. Một bé có khả năng trả lời, sao chép cử chỉ và dần dần tìm hiểu chúng. 

• Bé và chuyện bắt chước: khía cạnh này là rất quan trọng khi bé học tập để bày tỏ cảm xúc. Bé phát triển khả năng này ngay khi bé bắt đầu chú ý đến cách mọi người xem và phản ứng. Nếu bé ghé sát mặt mẹ và thấy mẹ cười, bé cũng sẽ mỉm cười đáp lại. Thái độ này đôi khi vẫn tiếp tục vào tuổi trưởng thành. Một số người thậm chí cử động đôi môi khi họ đang lắng nghe chăm chú một người khác đang nói.

• Giúp bé biểu lộ cảm xúc tự nhiên: Nhiều bé có thể không biết làm thế nào để kiểm soát cảm xúc của mình chỉ đơn giản bởi vì bé không có ví dụ để làm theo.

2)Những mốc phát triển cảm xúc chính

Phụ huynh cần phải ghi nhớ rằng mỗi cử chỉ và cảm xúc của bé tùy thuộc vào mốc tuổi, “chất lượng” giao lưu với bố mẹ và quá trình dạy dỗ mà bé nhận được. Những mốc này chỉ mang tính tham khảo:

1. Nụ cười (2-3 tháng tuổi): mỉm cười là một hình thức giao tiếp. Nó giúp bé biểu lộ cảm xúc tích cực trong tương lai và tương tác tốt hơn với những người khác.

2. "Ê, a" (3-6 tháng): bé học tập và thử nghiệm với âm thanh cơ bản. Ở đây, vai trò của cha mẹ là rất quan trọng. Hãy “ê, a” với em bé của bạn để kích thích giao tiếp.

3. Vẫy tay “bye, bye” (8-9 tháng): bé học được cách tương tác xã hội. Hành động này do bắt chước bố mẹ.

4. Đưa đồ vật (12-15 tháng): Em bé của bạn bắt đầu học đi. Bé không bắt chước một cách đơn thuần nữa mà bắt đầu bộc lộ nhiều phản ứng khác nhau. Nếu bạn chìa tay và yêu cầu, bé sẽ đặt một đồ vật vào lòng bàn tay cho bạn.

5. Hôn gió (15 tháng): giống như vẫy tay “bye, bye”, hôn gió là cách để bé tương tác với người khác. Nụ hôn còn là cách diễn đạt quan trọng về tình cảm, giúp bé có cảm xúc hơn.

6. Ôm (18 tháng): bé đang bắt đầu biểu đạt cảm xúc một cách rõ nét hơn. Bé ôm lấy mẹ, vỗ vỗ vai mẹ và bộc lộc cảm xúc tích cực hơn bao giờ hết.

7. Gọi mẹ trong đêm (18 tháng): thay vì khóc, bé bắt đầu biết gọi tên người thân yêu.

8. Không muốn ở lại một mình (18-24 tháng): con của bạn muốn được trợ giúp để không cảm thấy bị bỏ rơi. Bé trở nên ít độc lập hơn và ngay khi bị để lại một mình, bé sẽ khóc to hoặc có hành động phản đối.

Read More

Các đặc điểm về ngôn ngữ của trẻ 5 tuổi

 Đối với trẻ mầm non nói chung  và trẻ 5 tuổi nói riêng , trẻ  thường rất nhạy cảm đối với các  ngôn từ. Vì vậy, nên các bậc phụ huynh  hãy hiểu đặc thù ngôn ngữ của bé để giúp bé phát triển tốt nhất ở độ tuổi lên năm.
>>> Các kỹ năng giao tiếp vàng ở trẻ
>>>  Phát triển kỹ năng giao tiếp của trẻ thông qua các hành động thường ngày của cha mẹ

Giúp bé phát triển khả năng ngôn ngữ

Dùng cách đơn giản để nói về những đồ vật và quan hệ giữa chúng, mở rộng phạm vi nhận thức cho bé, xúc tiến khả năng ngôn ngữ và biểu đạt. Cho trẻ xem những bức tranh, sách ảnh, dạy bé biết tên gọi của các đồ vật rồi chỉ vào tranh hoặc hình trong sách hỏi “Đây là cái gì?” “Dùng ra sao. Nguyên tắc quan trọng khi dạy bé yêu 5 tuổi của bạn "Khen là chính, trừng phạt hãn hữu". Trong đó, khi khen cần tức thời, cụ thể, còn phạt có thể để sau, lúc trẻ đã bình tĩnh. Bố mẹ cũng đừng bắt bé hứa quá nhiều và tránh không bắt con học chữ quá nhiều trước khi đủ tuổi đến trường, hãy để bé có thời gian vui chơi và học tập những kinh nghiệm khác phù hợp với lứa tuổi. Bạn nên tạo cho bé một góc riêng để trẻ tự bài trí theo ý thích của mình.

Tập cho bé trả lời câu hỏi:  Lúc này, bé đã bắt đầu thích nghe người lớn kể chuyện. Khi ba mẹ kể chuyện cho bé nghe, bắt đầu phải kể chầm chậm từng đoạn, phát âm rõ ràng, diễn cảm, có thể căn cứ vào câu chuyện mà diễn tả một vài động tác để làm tăng sự chú ý và hứng thú, vui thích cho bé. Bé thích nghe kể chuyện, có thể sẽ đòi kể đi kể lại nhiều lần, hoặc đòi kể chuyện về những sự vật mà bé đã trông thấy… Trong và sau khi kể chuyện cha mẹ đặt câu hỏi liên quan đến nội dung và các câu hội thoại trong chuyện để kích thích khả năng ngôn ngữ, cách đặt câu và sử dụng từ ngữ ở trẻ như " theo con thì trước khi đi làm mẹ thỏ sẽ dặn các con ở nhà phải như thế nào nhỉ? Cha mẹ cần khuyến khích trẻ trả lời, khi bé trả lời chính xác cần động viên khích lệ bé, nếu trẻ chưa nghĩ ra được câu trả lời thì cha mẹ không chế nhạo trẻ mà hướng dẫn trẻ cách trả lời đúng, tuyệt đối không trả lời thay trẻ để trẻ không ỷ lại.

Hãy cho bé quan sát thiên nhiên: Nếu có cơ hội, hãy đưa bé đến công viên, về quê để bé có thể có cơ hội gần với thiên nhiên nhất. Trong quá trình quan sát thiên nhiên, bố mẹ ông bà và người thân nên đặt câu hỏi dẫn dắt sự tập trung chú ý của trẻ vào các đặc điểm, các dấu hiệu đặc trưng, giúp trẻ nhận biết đối tượng một cách toàn diện và chính xác. Các câu hỏi trong quá trình quan sát không chỉ kích thích duy trì hứng thú và nhu cầu nhận thức của trẻ mà còn tích cực hóa hoạt động của các giác quan và các thao tác tư duy cho trẻ. Bằng cách sử dụng các câu hỏi sẽ khuyến khích trẻ không chỉ dùng mắt nhìn mà còn dùng tai để nghe, tay để sờ, nắn, đo đếm, mũi để ngửi, lưỡi để nếm… kết quả của việc sử dụng các giác quan một cách tích cực trong quá trình quan sát, một mặt giúp cho các giác quan của trẻ trở nên tinh nhạy hơn, mặt khác làm cho biểu tượng của trẻ trở nên nhanh nhạy và chính xác, và từ đó khả năng biểu đạt ngôn ngữ của bé sẽ tốt hơn.

 

Đặc điểm ngôn ngữ bé 5 tuổi:

Bé đã sử dụng được những câu từ phức tạp hơn: Trẻ 5 tuổi đã sử dụng các loại câu tường thuật để miêu tả sự vật, hiện tượng, con người, câu nghi vấn, câu cảm thán, câu hô ứng. Để cố gắng hiểu được thế giới xung quanh, trẻ em không ngừng đặt câu hỏi. Có thể nói câu gồm 4-5 chữ; biết dùng chữ “đã” hay “rồi” để diễn tả quá khứ; vốn từ khoảng 1500 chữ, biết phân biệt nhiều mầu sắc, hình thể; hay hỏi “tại sao,” “ai”.. Bé yêu cũng đã có thể có những lời nói bày tỏ được cảm xúc hoặc nhu cầu, ý nghĩ và kinh nghiệm của bản thân như là “Con nhớ ông nhiều lắm, mẹ con cũng nhớ ông”. Bé cũng biết sử dụng lời nói để thoả thuận, trao đổi, hợp tác, chỉ dẫn bạn bè trong hoạt động vui chơi hay kể về một sự việc, hiện tượng nào đó để người nghe hiểu được, kể lại được nội dung chuyện đã nghe theo đúng trình tự.

Trẻ 5 tuổi thích dùng và diễn giải các ký hiệu, biểu tượng: Hầu hết trẻ ở độ tuổi này rất nghiêm túc muốn học hỏi, và một số có thể học các cơ chế đọc viết nhanh hơn những đứa khác. Chúng thích tự mình đọc menu và gọi món, diễn giải các biển báo giao thông, tự viết danh sách các món đồ cần mua, và tự viết tên lên nhãn tập hoặc các bức tranh do chúng vẽ. Chúng có thể hình dung ra trong đầu những vấn đề đơn giản và có thể nắm bắt khái niệm cộng trừ, dù có thể chúng phải xòe tay ra đếm trước khi trả lời.

Bé đã biết nắn nót ngôn ngữ trong giao tiếp: Khi sử dụng ngôn ngữ trong giao tiếp, lúc này bé yêu của bạn đã biết kiên nhẫn chờ đến lượt trong giao tiếp, trò chuyện, thảo luận (không nói leo, không ngắt lời người khác); bé cũng biết hỏi lại hoặc có những biểu hiện qua cử chỉ, điệu bộ, nét mặt khi không hiểu người khác nói. Thậm chí bé đã biết cảm ơn, xin lỗi, xin phép, thưa, vâng ạ phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp. Đôi lúc, bé sẽ làm bạn ngạc nhiên bởi cái cách cư xử như một người lớn thực sự của bé đó

Read More

Phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mầm non

Ngay từ lúc mới sinh ra , con người đã có nhu cầu giao tiếp,liên lạc và ứng xử với môi trường và những người xung quanh để phát triển và tồn tại. Vì thế kỹ năng giao tiếp được xem là một trong những kiến thức cơ bản của con người.Trong khuân khổ bài viết này,tác giả sẽ giới thiệu với phương pháp để phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mầm non
>>> Phát triển và bồi dưỡng năng lực giao tiếp cho trẻ 1-3 tuổi
>>> Phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ 3 tuổi

SỰ PHÁT TRIỂN KỸ NĂNG GIAO TIẾP

Không phải đợi đến khi trẻ đi học, thì cha mẹ mới quan tâm đến việc dạy trẻ kỹ năng giao tiếp, mà ngay từ nhỏ đã phải có những quan tâm và tác động đến viêc phát triển kỹ năng cần thiết này, mà một trong những mối quan hệ chính yếu chính là kỹ năng giao tiếp giữa mẹ và con.

1. Kỹ năng giao tiếp của trẻ qua các lứa tuổi

Ngay từ khi bé chào đời, thì giao tiếp đã là một kỹ năng quan trọng giúp bé tồn tại và phát triển, bé giao tiếp qua ánh mắt, qua các cử động của tay chân và đặc biệt là qua tiếng khóc... Một người mẹ có sự quan tâm và gần gũi con chắc chắn sẽ hiểu khi nào bé khóc vì đói, khi nào bé khóc vì đau, vì sợ và cả vì nhõng nhẽo nữa !
Khi biết nói ở lứa tuổi lên 3, thì bé bắt đầu sử dụng ngôn ngữ để giao tiếp, đồng thời với khả năng bộc lộ cảm xúc thông qua giao tiếp phi ngôn ngữ qua ánh mắt với những nét mặt và các dấu hiệu của cơ thể, nếu được đáp ứng đầy đủ sẽ giúp cho bé hình thành sự tự tin vào bản thân cũng như xây dựng những mối tương giao với mọi người xung quanh.
Vì thế kỹ năng giao tiếp được xem là một năng lực cần thiết cho trẻ mở rộng quan hệ từ trong gia đình cho đến ngoài xã hội. Đây là một kỹ năng phức tạp bao gồm nhiều yếu tố khác nhau, vì thế ngoài năng lực nội tại của trẻ, phụ huynh cũng cần quan tâm giúp trẻ phát triển về kỹ năng giao tiếp bằng cách kích thích nhiều giác quan, mà chủ yếu là nghe - nhìn và đụng chạm.

 2. Các công cụ giao tiếp:

Mắt là cơ quan tiếp nhận các thông tin từ bên ngoài, phụ huynh cần có biện pháp bảo vệ mắt của trẻ, không cho trẻ tiếp xúc nhiều và lâu với những nguồn ánh sáng chói chang. Đặc biệt là với màn hình vi tính và TV sẽ gây ra những tác động xấu về cả thị lực lẫn sự phát triển ngôn ngữ của trẻ nhất là trong lúc ăn. Mặc dù đây là một trong những thói quen của nhiều bậc cha mẹ vì cho rằng trẻ thích như vậy, thu hút được sự tập trung nên trẻ sẽ ngồi yên để ăn. Nhưng thực tế là trẻ bị "chìm đắm" trong giòng thác âm thanh và hình ảnh khiến trẻ dần dần trở nên thụ động .
Tai cũng là một cơ quan cần thiết để giúp trẻ nhận ra các thông tin, tiếp nhận ý nghĩa của từ ngữ để hình thành ngôn ngữ, nếu trẻ phải sống trong một môi trường quá yên lặng, không có tiếng nói của những người xung quanh hay ngược lại quá ồn ào, hỗn độn với nhiều tạp âm, trẻ cũng không thể phát triển về ngôn ngữ bằng lời nói của mình.
Sự cảm nhận qua xúc giác trên da và bằng sự cầm nắm cũng giúp trẻ phát triển khả năng giao tiếp, chính vì vậy mà trẻ sơ sinh rất cần được sự ôm ấp, vuốt ve và được tạo cơ hội cầm nắm các đồ vật với những tính chất khác nhau từ cứng, mềm cho đến láng trơn hay sần sùi ... Trẻ được tiếp xúc nhiều qua sự cầm nắm và đụng chạm sẽ phát triển tốt hệ thống thần kinh phản xạ, trẻ sẽ trở nên linh hoạt và thoải mái hơn.
3. Ngôn ngữ và kỹ năng giao tiếp:

Ngôn ngữ được xem là công cụ chính trong việc giao tiếp, từ khi sinh ra cho đến khi bập bẹ những tiếng nói đầu tiên thì trẻ giao tiếp bằng tiếng khóc, và cử chỉ, ánh mắt... Khi trẻ bắt đầu nói và ngôn ngữ sẽ được phát triển rất nhanh từ khi trẻ trên 12 tháng, cho đến khi trẻ được 5 tuổi thì ngôn ngữ đã hoàn thiện, trẻ có đủ vốn từ ( khoảng 2000 từ ) để sử dụng trong cuộc sống hàng ngày. Việc giúp trẻ phát triển khả năng ngôn ngữ thông qua việc trò chuyện với trẻ, cho trẻ chơi những trò chơi phát triển ngôn ngữ, đọc sách hay kể chuyện cho trẻ nghe là những hoạt động cần thiết để giúp trẻ đạt được sự giao tiếp tốt nhất.Tuy nhiên, không phải cứ nói nhiều, nói hoài với trẻ là tốt, mà nhiều khi một bà mẹ nói chuyện quá nhiều với con, nói những câu dài và trả lời luôn cho con khiến trẻ chỉ biết gật gù , lại là một trong những nguyên nhân gây ra sự thụ động hay chậm nói cho trẻ.

Read More

Trò Chuyện Với Con Một Cách Thông Minh

Trẻ từ khi sinh ra đến khi lớn lên,đứa trẻ cảm nhận cuộc sống qua giao tiếp với ông bà bố mẹ và tiếp xúc với các đồ vật xung quanh. Nhu cầu giao tiếp với xã hội có một ý nghĩa vô cùng quan trọng, nó là yếu tố then chốt để phát triển tâm hồn trẻ nhỏ và là một bộ phận tạo nên tư duy của trẻ nhỏ.Học cách giao tiếp tốt với trẻ cũng là một kỹ năng làm cha mẹ quan trọng. Dù con bạn mới chỉ chập chững biết đi hay đang ở tuổi mới lớn, cách giao tiếp chính là chìa khóa quan trọng để xây dựng sự tin tưởng ở trẻ. Hãy để trẻ biết rằng bạn quan tâm và sẵn sàng giúp khi bé cần.
>>> Giao tiếp với trẻ con thật dễ dàng
>>> 4 Phương pháp đơn giản để giao tiếp với trẻ
>>> Dạy trẻ giao tiếp với người lạ
Sau đây là những nguyên tắc cơn bản khi bạn trò chuyện với con:

Khi nói chuyện với con, bạn nên tắt tivi, bỏ cuốn sách, tờ báo xuống và lắng nghe bé nói một cách chăm chú.

- Tắt tivi và đặt tờ báo xuống khi bé muốn nói chuyện.

- Tránh nghe điện thoại khi trẻ có điều gì quan trọng muốn nói với bạn.

- Trừ khi những người khác thực sự quan trọng với cuộc nói chuyện, nếu không bạn nên nói chuyện riêng với con. Cách giáo tiếp tốt nhất giữa bạn và trẻ là khi không có người khác ở xung quanh.

- Khiến trẻ bối rối trước mặt nhiều sẽ chỉ dẫn đến sự tức giận và chống đối, chứ không phải là một cách giao tiếp.

- Đừng tỏ ra vượt xa hơn trẻ, bạn sẽ dễ dàng trò chuyện hơn khi đóng vai trò là một người bạn của con.

- Nếu bạn đang rất tức giận về hành vi cư xử của bé, thì bạn không nên thử nói chuyện với trẻ cho đến khi bạn bình tĩnh lại. Bởi vì lúc nóng giận bạn sẽ không thể khách quan. Tốt hơn hết, bạn hãy ngồi xuống và nói chuyện với con sau đó.

- Dù đang rất mệt mỏi, bạn cũng cần cố gắng để thể hiện rằng bạn đang lắng nghe con chăm chú. Việc lắng nghe tích cực là một việc khó và càng khó hơn khi tâm trí cũng như cơ thể bạn đã rất mệt mỏi.

- Lắng nghe chăm chú và lịch sự. Bạn đừng ngắt lời khi bé đang cố gắng kể về vấn đề của mình. Hãy tỏ ra lịch sự với trẻ như thể bạn sẽ là người bạn tốt nhất để con có thể chia sẻ.

- Đừng bao giờ hỏi tại sao, nhưng bạn hãy hỏi chuyện gì đã xảy ra.

- Hãy tiếp tục mạch nói của bạn với ngụ ý rằng “Con sẽ được nói khi mẹ (cha) đã nói xong” hoặc “Cha mẹ biết điều gì là tốt nhất cho con”, “Hãy làm như lời của cha mẹ và điều đó sẽ giúp giải quyết vấn đề”. Bạn nên hạn chế giảng giải và phê phán trẻ bởi vì điều đó thực sự không có hiệu quả để có cuộc trò chuyện cởi mở.

- Đừng sử dụng những từ ngữ làm bẽ mặt như ngu ngốc, lười biếng, câm hoặc nói với trẻ "Thật ngốc nghếch, điều đó chẳng có ý nghĩa một tý nào cả” hoặc “Con thì biết gì, con chỉ là một đứa trẻ”.

- Bạn hãy giúp đỡ con để tạo ra bước tiến quan trọng, hãy cho con thấy bạn chấp nhận chính bản thân trẻ, chứ không phải những gì mà trẻ đã làm được hoặc chưa làm được.

- Tiếp tục mạch trò chuyện cởi mở bằng cách chấp nhận trẻ và đánh giá cao việc bé đã dũng cảm nói chuyện với bạn.

Trong quá trình trò chuyện, bạn có thể sử dụng những từ động viên và ca ngợi. Bạn cần cho trẻ thấy được tình yêu cũng như sự đánh giá cao của bạn. Hầu hết các bậc phụ huynh đều nhận ra rằng, việc luôn phải đưa ra những phản hồi tích cực khó hơn rất nhiều so với những phản hồi tiêu cực.

Bằng cách lựa chọn và sử dụng một trong những cách nói dưới đây hằng ngay khi nói với trẻ, bạn sẽ nhận thấy rằng, trẻ sẽ chú ý nhiều hơn đến những điều bạn nói và sẽ cố gắng để làm bạn hài lòng.

Bạn có thể nói với trẻ bằng một trong những từ sau: Đúng rồi, tốt, tuyệt vời, xuất sắc, mẹ rất tự hào về con, tốt hơn nhiều rồi, thật là một ý kiến thông mình, điều đó thật hoàn hảo, mẹ (ba) rất yêu con...

Ngoài bạn có thể thể hiện bằng hành động như: mỉm cười, gật đầu, đặt tay lên vai, nháy mắt, ra dấu hiệu hoặc cử trí đồng tình, chạm vào má, cười, cù, ôm trẻ thật chặt...

Bạn hãy nhớ rằng, luôn có nhân quả trong mọi hành vi bạn cư xử với con, sự nhạo báng sẽ khiến trẻ thấy xấu hổ, sự động viên sẽ khiến trẻ tự tin

Read More